Spółka PG Silesia, największa prywatna kopalnia węgla w Polsce, złożyła pozew cywilny przeciwko Skarbowi Państwa. Firma domaga się odszkodowania w wysokości około 5,1 miliarda złotych z tytułu strat poniesionych w wyniku decyzji rządu o interwencyjnym imporcie węgla podjętej w 2022 roku.
Przyczyny sporu sięgają kryzysu energetycznego
Decyzję o zakupie węgla zagranicznego wydał ówczesny premier Mateusz Morawiecki w odpowiedzi na kryzys energetyczny wywołany agresją Rosji na Ukrainę. Celem działań rządu było zapewnienie Polski wystarczających zapasów paliwa do ogrzewania i energetyki w sytuacji zagrożenia bezpieczeństwa energetycznego kraju.
Zlecenie realizacji tego projektu przypadło dwóm spółkom Skarbu Państwa: PGE Paliwom oraz Węglokoksowi. Oba podmioty miały zapewnić dostęp do węgla importowanego z zagranicy w ilościach umożliwiających stabilizację polskiego rynku paliwowo-energetycznego.
Czy import węgla naruszył konkurencyjność?
Według oceny zawartej w raporcie spółki Bumech, sposób realizacji interwencji rządowej prowadził do znacznego zaburzenia konkurencyjności na polskim rynku węgla. Dwie państwowe spółki otrzymały bowiem szereg przywilejów, które nie przysługiwały konkurentom z sektora prywatnego:
- gwarancje finansowe pokrywające ich działalność
- pełne pokrycie kosztów operacyjnych
- priorytet logistyczny w portach morskich
- preferencje w dostępie do transportu kolejowego
Te niejednakowo rozłożone szanse konkurencyjne miały bezpośredni wpływ na sytuację finansową prywatnych producentów węgla, w tym PG Silesia. Spółka wyliczyła, że rzeczywiste straty oraz szacunkowa utrata potencjalnych korzyści wyniosły około 5,1 miliarda złotych.
Nieudane negocjacje i pozew do sądu
Zarząd PG Silesia próbował rozwiązać konflikt drogą ugody. W czerwcu bieżącego roku spółka podjęła rozmowy ze Skarbem Państwa w celu polubownego uregulowania sprawy. Jednak te negocjacje nie doprowadziły do porozumienia obu stron.
W konsekwencji nieudanej mediacji PG Silesia złożyła pozew cywilny do Sądu Okręgowego w Warszawie. W dokumentach procesowych firma dochodzi zadośćuczynienia w wysokości szacowanego odszkodowania za poniesione straty konkurencyjne.
PG Silesia – największa prywatna kopalnia w kraju
PG Silesia zlokalizowana w Czechowicach-Dziedzicach na Śląsku zajmuje pozycję największego prywatnego producenta węgla na terenie Polski. Zakład wydobywczy zatrudnia znaczną liczbę pracowników i stanowi istotny element lokalnej gospodarki.
Pod koniec 2025 roku zarząd kopalni poinformował pracowników o planowanych redukcjach zatrudnienia. Zwolnienia miały potencjalnie objąć około 750 osób, co stanowiło znaczący procent załogi zakładu.
Protest pracowników i osiągnięte porozumienie
Wiadomość o grożących zwolnieniach wywołała zdecydowaną reakcję pracowników kopalni. W okresie Bożego Narodzenia doszło do podziemnego protestu, podczas którego pracownicy wyrazili swój sprzeciw wobec planowanych cięć w zatrudnieniu.
Intensywne negocjacje między przedstawicielami załogi, kierownictwem spółki oraz przedstawicielami rządu doprowadziły ostatecznie do zawarcia porozumienia. Dzięki wypracowanemu kompromisowi udało się uniknąć pełnego wprowadzenia w życie pierwotnych planów zwolnień.
