Od początku roku polski rynek masła przeżywał okres wyraźnych obniżek cen. Dane zebrane przez UCE Research, Hiper-Com Poland i Grupę Blix pokazują, że między styczniem a sierpniem średnia detaliczna cena kostki masła ważącej 200 gramów spadła z 6,89 złotych do zaledwie 4,96 złotych, co stanowiło spadek o 28 procent. Tendencja spadkowa była szczególnie wyraźna do maja, natomiast w pozostałych miesiącach letnich ceny utrzymywały się na stosunkowo stabilnym poziomie. W czerwcu kostka kosztowała 5,11 złotych, w lipcu 4,93 złotych, a w sierpniu 4,96 złotych. Porównując z rokiem poprzednim, ceny były niższe aż o 36,5 procent.
Sytuacja uległa zmianie wraz z nadejściem września. Według wstępnych szacunków analityków, w pierwszych dwóch tygodniach tego miesiąca cena kostki masła wzrosła do średnio 5,61 złotych, co oznaczało wzrost o 13,1 procent w stosunku do sierpnia. Zmiana ta wzbudziła dyskusję wśród ekspertów na temat przyszłego kierunku zmian na rynku masła.
Czego spodziewać się w kolejnych miesiącach?
Czy wzrost cen masła we wrześniu to początek trwałej tendencji wzrostowej? Julita Pryzmont, analityczka z Hiper-Com Poland, udziela ostrożnej odpowiedzi. Podkreśla, że wzrost z 4,96 złotych do 5,61 złotych jest istotnym sygnałem rynkowym, jednak na obecnym etapie trudno mówić o rozpoczęciu nowej fali podwyżek. Analityczka zwraca uwagę na fakt, że porównujemy pełny miesiąc sierpień z zaledwie dwutygodniowym, wstępnym odczytem dla września. Dodaje również, że na średnią cenę masła duży wpływ mają promocje handlowe, i nawet kilka dużych akcji dyskontowych może znacząco zmienić końcową cenę dla całego miesiąca.
Dr Krzysztof Łuczak z Grupy Blix potwierdza, że kolejne podwyżki są możliwe, szczególnie gdy handlowcy ograniczą promocje, a ceny hurtowe masła pójdą w górę. Przywołuje dane z Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, które wskazują, że na przełomie lipca i sierpnia masło ekstra konfekcjonowane było droższe o 7,4 procent niż miesiąc wcześniej, choć wciąż pozostawało tańsze o 42,1 procent w stosunku do roku poprzedniego.
Dr Artur Fiks z Uniwersytetu WSB Merito zajmuje stanowisko, że okres ekstremalnie niskich cen masła dobiegł końca. Jego prognoza wskazuje na stopniowy wzrost cen w kolejnych miesiącach, a nie na gwałtowne skoki. Głównym powodem są rosnące koszty produkcji oraz transportu produktów mleczarskich.
Czynniki wpływające na przyszłe ceny
Na skalę podwyżek cen masła będzie miało wpływ wiele elementów:
- Ceny tłuszczu mlecznego i mleka na rynku hurtowym
- Sytuacja podażowa zarówno w Polsce, jak i w całej Unii Europejskiej
- Popyt konsumencki związany z przygotowaniami do świąt
- Strategie promocyjne stosowane przez sieci handlowe
- Czynniki geopolityczne mogące wpłynąć na koszty produkcji
Analitycy UCE Research zauważają, że sieci handlowe powoli wycofują się z intensywnej konkurencji cenowej poprzez promocje. Niemniej jednak istnieje możliwość powrotu do ostrzejszych walk promocyjnych na masło w kolejnych miesiącach.
Prognozy cen na ostatnie miesiące roku
Julita Pryzmont, reprezentująca Hiper-Com Poland, przygotowała prognozy średnich cen kostki masła ważącej 200 gramów na pozostałe miesiące roku:
| Miesiąc | Przewidywany zakres ceny |
|---|---|
| Październik | 5,20–5,70 złotych |
| Listopad | 5,30–5,90 złotych |
Ekspertka zauważa, że koniec roku będzie charakteryzował się działaniem dwóch przeciwnych sił. Z jednej strony przedświąteczny popyt będzie pchać ceny w górę, ale z drugiej strony masło może zostać wykorzystane jako narzędzie konkurencji promocyjnej między sieciami handlowymi. Te dwa czynniki mogą się zniwelować, co uniemożliwia jednoznaczne określenie kierunku zmian.
Dr Artur Fiks z Uniwersytetu WSB Merito przewiduje nieco wyższe ceny niż Julita Pryzmont. Jego prognozy są następujące:
| Miesiąc | Prognozy Dr. Fiksa |
|---|---|
| Wrzesień | 6,50–8,50 złotych |
| Październik | 6,80–9,00 złotych |
| Listopad | 7,00–9,50 złotych |
Zagrożenie panią zakupową
Specjaliści zajmujący się analizą rynku detalicznego apelują o roztropność zarówno dla konsumentów, jak i mediów. Podkreślają, że na ceny masła w nadchodzących miesiącach wpłynie wiele trudnych do przewidzenia czynników, w tym niestabilna sytuacja geopolityczna w Europie. Eksperci zalecają zachowanie ostrożności przy formułowaniu prognoz, aby nie wywołać niepotrzebnej paniki konsumenckiej. Masowe zakupy masła na zapas mogłyby bowiem sztucznie podbić jego ceny i pogorszyć dostępność produktu na rynku dla pozostałych nabywców.
Przeprowadzona analiza bazowała na danych z ponad 63 tysięcy punktów handlowych rozmieszczonych na terenie całej Polski. Badanie obejmowało zarówno ceny regularne, jak i promocyjne produktów oferowane w dyskontach, hipermarketach, supermarketach, sklepach sieci convenience oraz magazynach cash and carry.
